Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1)

YUNUS’TAN BİLMECE GİBİ BİR ŞİİR (1)

Eski edebiyatta “şathiye” denilen bir şiir türü vardı. Şathiyelerde felsefî düşünceler ve bilgece hikmetler şaka ve alay perdesi altında anlatılırdı. Bu tür şiirleri doğru yorumlamak ve asıl anlatılmak istenenleri anlayabilmek oldukça zordu.

Edebiyat tarihimizin en ünlü şathiyesi şüphesiz ki Yunus Emre’ye aittir. Dokuz beyitten oluşan bu şiir çok konuşulmuş, hakkında çok yazılmış, birçok edebiyatçı tarafından defalarca yorumlanmıştır.

Yunus’un Şathiye’sini doğru ve tam olarak yorumlayabilmek için elbette ki engin bir tasavvuf kültürüne ve ayrıca yeterli edebiyat bilgisine ihtiyaç vardır. Yıllardan beri bu şiir hakkında birkaç cümle karalamayı arzuluyor fakat kendimi yetersiz gördüğüm için şiir üzerinde düşünmekle ve hakkında yazılanları okumakla yetiniyordum. “Bilmece gibi şiir” diye nitelendirdiğim Şathiye’yi yorumlayıp açıklamaya ilk defa bugün cesaret ettim. Cüretimi bağışlayın.

Şimdi bu şiiri birlikte okuyalım.

ŞATHİYE

Çıktım erik dalına anda yedim üzümü
Bostan ıssı kakıyıp der ne yersin kozumu

Kerpiç koydum kazana poyraz ile kaynattım
Nedir deyip sorana bandım verdim özünü

İplik verdim çulhaya sarıp yumak etmemiş
Becit becit ısmarlar gelsin alsın bezini

Bir serçenin kanadın kırk kağnıya yüklettim
Çifti dahi çekmedi şöyle kaldı kazını

Bir sinek bir kartalı salladı vurdu yere
Yalan değil gerçektir ben de gördüm tozunu

Bir küt ile güreştim elsiz ayağım aldı
Şunu da basamadım göyündürdü özümü

Kaf dağından bir taşı şöyle attılar bana
Öylelik yola düştü bozayazdı yüzümü

Balık kavağa çıkmış zift turşusun yemeğe
Leylek koduk doğurmuş bak a şunun sözünü

Yunus bir söz söylemiş hiçbir söze benzemez
Erenler meclisinde bürür mana yüzünü

YUNUS EMRE

Dokuz beyitlik bu şiiri bir defa daha okur ve her beyit üzerinde birkaç dakika düşünürseniz niçin “bilmece gibi şiir” dediğimi anlarsınız.

Şimdi bu bilmeceyi çözmeye çalışalım.

(Devamı var)

Yazı Sahibi

Erturan Elmas tarafından 21.10.2008 tarihinde eklendi 402 kez okundu.

Etiketler

yunus+tan+bilmece+gibi+bir+siir+1+ , yunus , tan , bilmece , gibi , bir , şiir , 1 , erturan , elmas , bilimsel , makaleler ,

Yazı İşlemleri

Yazının Çıktısını Al

Okuyucu Puanı

Telif Hakkı Uyarısı
Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1) isimli yazı, Erturan Elmas tarafından 21.10.2008 tarihinde sitemize eklenmiştir. Aksi ispat edilmediği sürece, 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu 81. Maddesi gereği eserin tamamının telif hakları yazara aittir. Herhangi bir şekilde "alıntı olduğu ve hangi yazara ait olduğu" belirtilmeden ve yazarın sitemizdeki sayfasına link vermeden kullanmak hırsızlıkla eşdeğer suçtur. İlgili Kanun gereği Eser sahibi şikayetçi olduğu taktirde cezai müeyyidesi 3 yıldan 6 yıla kadar paraya çevrilemez hapis, 150.000/300.000 YTL ağır para cezasıdır. Yine İnternet yasası gereği de her hangi bir sitede yazıların kullanılması halinde site sahipleri sorumlu olup, sistemlerini Cumhuriyet Savcılıklarının incelemelerine açmak durumundadır. Gelişen teknoloji sayesinde yapılan incelemeler; IP tespiti ve yazının gönderildiği bilgisayarın bulunmasına imkan vermektedir. Şikayet halinde, sitemizin avukatları da konu ile ilgileneceklerdir...

Bu yazıya sadece sitemizin üyeleri yorum yapabilir

Tavsiye Et :

Tolga Arasan yazıyı tebrik etti...

Zeynep Tümöz yazıyı tebrik etti...

Adem Efiloğlu yazıyı tebrik etti...

İlyas Koyuncu yazıyı tebrik etti...

Kadir Bıyıklı yazıyı tebrik etti...

Tuba Bulgur yazıyı tebrik etti...

Gülçin Karakaya yazıyı tebrik etti...

• Müslime Uğuz Öngeli yazıyı favori listesine aldı...

• İbrahim Faik Bayav yazıyı favori listesine aldı...

• İlyas Koyuncu yazıyı favori listesine aldı...

Bahar Özdemir

cevabı dört gözle bekliyorum
saygılar efendim

31.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Seyhan Duman

mana içinde mana... siz şiiri açıkladıktan sonra , bizler, başka başka olay ve satırları okurken , onlarda daha başka ne manalar veya işaretler var diye tefekküre yönelteceksiniz bizi... merakla bekliyoruz.

27.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Gülçin Karakaya

Bir solukta okudum...Olmadı.Bir daha okuduğumda beni aştığını anladım....Çözümünü merakla bekliyorum....Saygılar

26.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Hüseyin Durmuş

Ben Yunus''un yolundan birtek kendim bilirdim.
Söyleyuben demeler yazar şair olurdum.
Şimdi senle tanışdık, iş bu yolda beraber,
Biraz daha gezseydim belki başka bulurdum.
Yunus hayranlığınıza gıpta edip yazdım bağışlayın. Emeğinize tebrikler. Sağlıkla kal.

25.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Necla Güney Alptekin

Şiiri dönüp dönüp okudum, okudum ki; tahlilinzi okuduktan sonra hissettiklerimle karşılaştıracağım. Sanırım emekliyoruz Hocam. Beklemedeyim. Saygılar.

24.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Tolga Arasan

Yunus Emre, Anadolu’da halk ile iç içe yaşamış ve Sufiliğin en yüksek mertebesine ulaşmış bir ozandır. Geleneksel ‘Bâtıni gizli öğreticilik’ gereği kendi içinde sırlara vakıftı. Haliyle, bu sırlarla dolu öğreti ve Bâtınilik anlayışı onun şiirlerine de yansıdı. Hatta, dinin zahiri kısmı ile uğraşanlara da şu ilginç dörtlüğü yazmıştır:
Bu dervişlik beratını okumadı müftüler.
Onlar nereden bilecek, bu gizli bir varlıktır.

‘Tanrı – Evren – İnsan’ üçlemesi, onun dizelerinde kendisini hissettiren temalardır:
Ay oldum âleme doğdum,
Bulut oldum göğe doldum,
Yağmur olup yere yağdım,
Nur oldum güneşe geldim.

Bu ve benzer dizelerinde zıtlıklar birlik içinde erirler. Bu şathiyesinde ise yine buna benzer bir durum söz konusu. Her mısra kendi içinde tezatlıklar ve ince imalarla dolu. Bana kalırsa şathiyenin en can alıcı noktası “Nedir deyip sorana bandım verdim özünü” dizesidir. Yunus Emre’nin bütün öğretisi, sırlarla dolu yazıları ve ruh hali bu cümlededir. Bütün sufiler gibi o da Tanrı’yı insanın kendi içinde bulacağını belirtmiştir.

Diğer dizelerinde de yaşam içinde karşılaşılan her türlü olguyu mısraların içine gizleyerek anlatmıştır. Bunları ise sizin fikirlerinizle bir sonraki yazınızda okumak için can atıyorum.

Emeğinize sağlık.

23.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Mozan Aras

Hocam merakla bekliyorum.
Saygılar.

22.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Lutuf Veli

çok güzel bir konu ve şiire parmak basmışsıon abi merakla bekliyorum yorumunu...

22.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Ersin Başeğmez

hocam yine güzel bir yazı dizisi. sizden çok şey öğreniyoruz. en azından şiirlere daha bilgili yaklaşıyoruz. saygılarımla

22.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Mustafa Çetin

Bu ne ya:) Bilmece denmesinde binbir kere haklılar. Devamını büyük bir merakla bekliyorum. Hiç bilgim olmayan bir konuda makale okumak çok zevkli. inanın. Hiç önyargınız yok. Yazana da güveniyorsanız. Verilen her bilgiyi büyük bir zevkle özümsüyorsunuz. Ben de şimdi öyle yaptım ve yapıyorum:)
Paylaşım için sağolun Hocam.

21.10.2008 tarihinde yorumlandı.

İlyas Koyuncu

Muhterem hocam.Bu şiir üzerinde çok düşünmüş fakat bir türlü çözememiştim.Açıklamanızı dört gözle bekleyeceğim.Teşekkürler.

21.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Ocak
7

Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (4)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 21 kez okundu. • 2 kez yorumlandı.

Ocak
4

Willem Einthoven (18601927) Hollanda Lı Biyolog
• Zeynep Akıllı • Bilimsel Makaleler • 28 kez okundu. • 0 kez yorumlandı.

Ocak
1

Solunum Sistemi Üzerine
• Lütfi Şahin • Bilimsel Makaleler • 66 kez okundu. • 1 kez yorumlandı.

Aralık
27

Ortaçağın Büyük Veba Salgını
• Zeynep Akıllı • Bilimsel Makaleler • 79 kez okundu. • 0 kez yorumlandı.

Aralık
23

Bilgi
• Malik Tekbaş • Bilimsel Makaleler • 161 kez okundu. • 2 kez yorumlandı.

Ocak
7

Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (4)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 21 kez okundu. • 2 kez yorumlandı.

Kasım
25

Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (3)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 274 kez okundu. • 9 kez yorumlandı.

Kasım
24

Vakit Tacirleri
• Erturan Elmas • Başkaldırı Şiirleri • 84 kez okundu. • 8 kez yorumlandı.

Kasım
24

Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (2)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 140 kez okundu. • 6 kez yorumlandı.

Ekim
21

Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 403 kez okundu. • 9 kez yorumlandı.

Şubat
2

Şiirde Ahenk Öğeleri (5)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 6297 kez okundu. • 4 kez yorumlandı.

Aralık
25

Çocuklara Okuma Sevgisi Nasıl Kazandırılır
• Erturan Elmas • Eğitim Makaleleri • 3709 kez okundu. • 4 kez yorumlandı.

Ekim
12

Sözcüklerde Anlam Kaymaları (1)
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 2972 kez okundu. • 8 kez yorumlandı.

Aralık
24

Çocuklara Okuma Sevgisi Niçin Kazandırılır
• Erturan Elmas • Eğitim Makaleleri • 2669 kez okundu. • 8 kez yorumlandı.

Aralık
20

Ekol Yaratan Bir Şiir
• Erturan Elmas • Bilimsel Makaleler • 1625 kez okundu. • 6 kez yorumlandı.

Anahtar Kelimeler Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1), Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1) makalesi, Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1) makale, Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1) nedir?, Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1) hakkında bilgi, Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1) makaleleri, Erturan Elmas makaleleri, Yunus`tan nedir, Yunus`tan makalesi, Yunus`tan makaleleri, Bilmece nedir, Bilmece makalesi, Bilmece makaleleri, Gibi nedir, Gibi makalesi, Gibi makaleleri, Bir nedir, Bir makalesi, Bir makaleleri, Şiir nedir, Şiir makalesi, Şiir makaleleri, (1) nedir, (1) makalesi, (1) makaleleri,

Site Menüsü

• Hikaye	• Deneme
• Şiir	• Makale
• Yazarlar	• Ünlü Yazarlar
• Yarışmalar	• Forum
• Bazen...	• Keşke...
• Fotoğraflar	• Günlükler
• Nedir...	• Kimdir...
• Edebiyat	• Atatürk Köşesi