Atatürk`ün Milliyetçilik Anlayışı

11 / 3 / 2008  Salı tarihinde Ayten Dirier tarafından eklendi, 1025 kez okundu...

“Büyük adamlar, ulusların sosyal, siyasî ve askerî bunalım dönemlerinde ortaya çıkmaktadır. Tarih bize pek çok büyük asker ve devlet adamlarını anlatır, fakat her iki özelliği kişiliğinde toplamışpek az kimselerden söz eder. İşte Atatürk, yetişmiş bulunan bu az kişilerde...”

Okuyucu Puanı ;

• 1
• 2
• 3
• 4
• 5

Atatürk`ün Milliyetçilik Anlayışı

Büyük adamlar, ulusların sosyal, siyasî ve askerî bunalım dönemlerinde ortaya çıkmaktadır. Tarih bize pek çok büyük asker
ve devlet adamlarını anlatır, fakat her iki özelliği kişiliğinde toplamış
pek az kimselerden söz eder. İşte Atatürk, yetişmiş bulunan bu az kişilerden biridir.(1) Dünyanın ender yetiştirdiği dâhi asker ve devlet
adamı, T ü r k Ulusunun kurtarıcısı, Cumhuriyetimizin kurucusu, inkılâpçı ve düşünür Atatürk; düşünceleri, görüşleri, felsefi inançları
ile ulusumuza bugün ve yarın, her alanda, değerlerini asla yitirmeye-
cek birçok ilkeler bırakmıştır.
Atatürk İlkelerini iyi bilmek, tam bir inanç ve bağlılıkla bun-
ları yürütmek, O’nun izinde, birlik ve beraberlik içinde çağdaş uygar-
lık düzeyinin üstüne çıkmak, her Türk’ün görevi olmalıdır.
İçinde yaşadığımız koşullar nedeniyle, bu yazıda -Türkiye’
nin çimentosunu oluşturan- Atatürk’ün Milliyetçilik(Ulusalcılık) an-
layışını ana hatlarıyla inceleyelim.
Milliyetçilik, Cumhuriyetçilik gibi yeni Türkiye’nin siyasal yaşantısında olduğu kadar, sosyal ve kültürel yaşantısında da yeni bir ilkedir. Atatürk İnkılâbı’ndan önce, imparatorluğun son yıllarında dincilik ve Osmanlılık devletçe benimsenmişlerdi. Halk kendisini
“Osmanlı” veya “Muhammed Ümmeti” diye benimsiyordu. Bir avuç Türk aydını da ırk esasına dayanan bir Türkçülük peşine düşmüş bu-
lunuyordu.(2) Türk milliyetçiliği Balkan Savaşı’nda f i l i z l e n d i, Kurtuluş Savaşı’nda ş a h l a n d ı. Kutsal Savaşın, ulusal sınırlar içinde bir Anavatan oluşturması ve yeni bir Türk Devleti’nin kurul- ması ile sonuçlanması, Türk milliyetçiliğini oluşturan başlıca etkenler-
dir. Bu bakımdan Türk milliyetçiliği bir d o k t r i n d e ği l, tarihsel
ve siyasal bir olaydır. Irkçılık, emperyalizm ve faşizm ile herhangi bir ilgisi yoktur. Türk milliyetçiliği h ü m a n i s t t i r. Bu özelliğini Ata-
türk’ün Türk ulusunu ve Türk’ü tanımlamak için söylemiş olduğu sözlerde bulur:
“Türkiye Cumhuriyetini kuran Türkiye halkına Türk Milleti
denir.”
“Biz ulusal sınırlarımız içinde h ü r ve bağımsız yaşamaktan
başka bir şey istemiyoruz. Biz Avrupa’nı n diğer ülkelerinden esirgen-meyen haklarımıza s a y g ı gösterilmesini istiyoruz.”(3)
“Türk milliyetçiliği, ilerleme ve gelişme yolunda ve uluslararası temas ve ilişkilerde, bütün çağdaş uluslara paralel ve onlarla dengeli
bir şekilde yürümekle birlikte, Türk toplumunun ö z e l karakterlerini
ve başlı başına b a ğ ı m s ı z kimliğini saklı tutmaktadır.(4)
“Türk çocuğu a t a l a r ı n ı tanıdıkça daha b ü y ü k işler yapmak için kendinde g ü ç bulacaktır.”
“Ben s o y l u bir u l u s u n çocuğuyum”.
“Gerçi bize milliyetçi derler, ama biz öyle milliyetçileriz ki, bizimle işbirliği eden bütün milletlere saygı ve uyum gösteririz .Onların
milliyetlerinin bütün gereklerini tanırız. Bizim milliyetçiliğimiz her
halde bencil ve gururlu bir milliyetçilik değildir.”

“Diyarbakırlı, Vanlı, Erzurumlu, Trabzonlu, Trakyalı ve Makedonyalı hep b i r ı r k ı n çocukları, hep aynı cevherin da- marlarıdır.”(5)

“Doğudan doğacak olan güneşe bakınız. Bugünün ağardığını
nasıl görüyorsam, uzaktan bütün tutsak ulusların da uyanışlarını öyle görüyorum.”(6)

Atatürk, ulusal sınırlar içinde yaşayan ve Türk ulusunun,
Türk ülkesinin bütünlüğü, bugünü, yarını için kader birliğinde olan
herkesi T ü r k sayar. Ulusu dinsel, mezhepsel, budunsal ayrılıklara, bölünmelere itecek her davranışın, her hareketin, her düşüncenin
karşısında yer alır. Başka uluslara saygı duyar, dünyadaki ulusal kur-
tuluş hareketlerini destekler.
Milliyetçilik toplumsal, siyasal, kültürel içeriği yanında, eko-nomik içeriği de olan bir ilkedir. Ulusun, devletin yer altı, yer üstü
varlıklarının işletilmesinde, endüstrinin kurulup geliştirilmesinde, iç
ve dış ticaretinde bağımsızlığı öngörür.(7)
Milliyetçilik anlayışını bir i l k e olarak getiren Atatürk, bu düşünce ve duygunun, karşı görüşlere rağmen söndürülemediğine ve halâ kuvvetle yaşadığına işaret etmektedir. Atatürk’ten sonraki devir- de enternasyonalizmin en ateşli taraftarları, özellikle Stalin II.Dünya
Savaşı içinde R u s milliyetçiliğine başvurmak zorunda kaldı. Zaman zaman peyk devletlerde ayaklanmalara kadar varan bunalımlar XX.
yüzyılın sonunda bağımsızlıkla sonuçlandı. XXI. yüzyılın başındaki
Dünya haritası, II.Dünya Savaşı sonunda şekillenenden çok farklıdır.

Globalleşmenin yanı sıra, dünyanın t e k kutupluluğa sürük-
lenmesi, ABD’nin iki dünya ile Kore savaşlarındaki barış havariliğini
terk edip; rantiyeci, despot, İsrail kuklası emperyal görüşlü yöneticile- rin eline geçmesi, Orta Doğu’yu kan ve ateş kazanına dönüştürmüş,
kıvılcımları bölgenin barış ve istikrar adası olan yurdumuza da sıçra-mıştır. Megalomanların Irak’tan sonra İran’ı da parçalayıp, nereye
yönelecekleri herkesin malumudur. Bu hain planlara karşı -geçmişte olduğu gibi, et ve tırnaktan farksız olduğumuz kardeşlerimizle- ulusal
birlik ve beraberliğimizi pekiştirerek s e t çekebilir, oyunlarını boza-biliriz.


Unutmayalım ki XI.yüzyıldan beri Alparslan’dan başlayarak atalarımız Orta Doğu’ya yönelik tüm saldırıları püskürtmüş, sonuncu-sunu XX. Yüzyılda Atatürk göğüslemiştir. XXI. yüzyılda hortlayan aynı tehdide karşı yine bir Atatürk’e ihtiyacımız var. Yazımı Behçet Kemal Çağlar’ın eskimeyen dizeleriyle noktalayayım.

A T A T Ü R K’E
Yine harmanımız rüzgâr bekliyor
Es yine, es yine samanı savur.

Çak yine, çak yine ey mavi şimşek
Bu kutsal çorağın özlemi yağmur.

İn yine, in yine sarı yıldırım
Ayrıklı tarlayı aydınlat kavur.

Bu gün de gece de sayıklayan var,
Bu gün de yobazca adımız gâvur.

Dal şu yüce dağlar gibi tekneye
Sevgi hamurunu mayala, yoğur.

Doğ yine, doğ yine bu yurt üstüne;
Sensiz yüreklerin ateşi soğur.


DİPNOTLAR
1- Lord Kinross : Gerçekçi Atatürk, Konferans broşürü, s.1, l968 (GATSEB.Yay.ATATÜRK Komutan,Devrimci ve Devlet Adamı Yönleriyle,
kitabından naklen, s.614, Ankara-1980)
2- Hamza Eroğlu: Türk Devrim Tarihi, s.217, Ankara-1967
3- H.Nail Kubalı : Türk Devrim(İnkılâp) Tarihi, s.112, İstanbul-1973
4- A.Afet İnan : M.Kemal Atatürk’ten Yazdıklarım, s.13, Ankara-1969
5- Hüseyin Cevizoğlu _ Atatürkçülük, s.27-28, -1973
6- Kubalı : a.y.
7- Suna Kili : Türk Devrim Tarihi, s.184, Ankara-1982