kayit
Google Özel Arama
22 Kasım İzmir Buluşması! Katılmak için Tıklayınız...
Hikaye AnaSayfa Makale / Bilimsel Makaleler

Kısa Şiir Özlü Anlatım (2)


Kısa Şiir Özlü Anlatım (2)



Şiiri tahlili bir büyüteçle kelebek kanadını veya bir yonca yaprağını dakikalarca incelemek gibidir. Çevremizde sonsuz sayıda mevcut olan yonca yapraklarına büyüteçle bakarsanız hiçbirinin diğerlerine benzemediğini fark edersiniz. Veya büyütecinizi bir kelebek kanadına çevirdiğinizde oradaki ayrıntılara, doğal renklere ve desenlere şaşkınlıkla bakar ve o muhteşem güzelliğe hayran olursunuz.

İşte edebî değeri olan şiirlere de böyle yaklaşmak gerekir. Şiiri önünüze koyup defalarca okuduktan ve üzerinde saatlerce düşündükten sonra şairin ne yaptığını, nasıl yaptığını yavaş yavaş anlamaya başlarsınız. Otuz beş yıl önce ezberlediğim, zaman zaman bir şarkı fısıldar gibi kendi kendime okuduğum bu şiir üzerinde kafa yorduğum dakikaları toplasam sanırım elli saatten fazla tutar.

Dranas “Güzel düşünceler güzel biçimler içinde verilmelidir.” ilkesiyle şiirler yazmıştır. Eserlerinde genellikle hece ölçüsünü kullanmıştır. Fakat Dranas, Cahit Sıtkı Tarancı’yla birlikte hece ölçüsüne bazı yenilikler getirmiştir. Hecedeki durakları kaldırmışlar, Halk şiirinde pek kullanılmayan dokuzlu, onlu,
on ikili kalıpları denemişlerdir.

Gayet açıktır ki Dranas bu şiirini yedili hece ölçüsüyle yazmıştır. Bu ölçü Halk edebiyatında genellikle manilerde kullanılır ve 4+3 duraklıdır. Dranas şiirini duraksız kaleme almış. “Hayır, 3+4 duraklı…” şeklindeki bir itiraza şu cevabı veririm: Üç hecelik kelime veya kelime grubundan sonra durak yaparak okumaya devam edersek şiirdeki ahengi bozarız ve bu mükemmel eseri katletmiş oluruz.

Ölçü yönünden şiirdeki yeniliklerden biri de her dörtlüğün üçüncü dizelerinin yarım dize oluşudur ki bu özellik bize cinaslı manilerin ilk dizesini hatırlatır. Cinaslı manilerde:

“Bağ bana
Bahçe sana bağ bana
Değme zincir kâr etmez
Zülfün teli bağ bana”


örneğinde olduğu gibi 2, 3, 4. dizeler 4+3 duraklı hece ölçüsüyle söylenir. Fakat ilk dize yarımdır ve bu dizeye “ayak” denir. Böylece şair bu yarım dizeyle hangi sözcüklerle cinas yapacağını belirtmiş oluyor.

Sonuç olarak şöyle diyebiliriz: Dranas bazı yenilikler yaparak dörtlük nazım biriminden, hece ölçüsünden, yarım dizelerden yararlanmıştır.

Ayrıca manilerde a-a-b-a kafiye dizilişi mevcuttur. Şair ilk dörtlükte bu dizilişe uymuş fakat burada da bir değişiklik yapmıştır. Genellikle türkülerde kullanılan, nakarat dediğimiz dize tekrarlarından yararlanmıştır. Öyle ki ilk dize dörtlüğün sonunda bir daha söylenmiştir.

Diğer dörtlüklerdeki kafiye dizilişi de özgündür. Çünkü Halk şiirinde 2. ve 3. dörtlükler c-c-c-a, d-d-d-a şeklinde kafiyelenirken, Dranas c-c-b-a, d-d-b-a kafiye düzenini tercih ediyor.

Dranas’ın biçime önem verdiğini daha önce söylemiştik. Şair değer yönünden kafiye konusunda Divan şairleri gibidir; yarım kafiyeyle yetinmez, en az tam kafiye kullanır. “gerek – ürpererek, “gemiye – biteviye” sözcükleriyle zengin kafiye; âlemde – penceremde” sözcükleriyle tam kafiye kullanıyor. Ayrıca her dörtlün son dizesindeki “olsa gerek” redifleri ve “dar, bahar, diyar” sözcüklerindeki tam kafiyeler şiire musiki katan diğer ahenk öğeleridir. Dranas bunlarla da yetinmeyip her dörtlüğün üçüncü dizelerinde “ diyorum, bekliyorum, gidiyorum” gibi kafiyeli sözcükler kullanarak şiirini biçim, ahenk ve anlam yönünden ağ gibi örüyor.

Bu kısacık şiirdeki ahenk unsurları elbette bu kadar değil. Sesli okuduğunuzda kulağınızda bir senfoni etkisi yapan bu şiirde hem ünsüzlerin hem de ünlülerin ahenginden yararlanılmış. Şiirde -başlık dâhil- 107 ünsüz kullanılmış ve bunların sadece 19’u sert ünsüz (h, ş, f, s, k, t, ç, p). Şiire yumuşak ünsüzler, dahası “r, l, m, n, y” gibi yumuşak süreksizler hâkim. Meselâ “r” ünsüzü 20, “l” ünsüzü 8, “m, n” ünsüzleri 9 defa kullanılmış. Son dörtlüğe hâkim ses ise “y” ünsüzüdür. Ünsüzlerin bu uyumu (aliterasyon) şiire ahenk katan bilinçli ve isabetli seçimlerdir.

Ayrıca Dranas, asonans dediğimiz ünlülerin uyumundan oluşan ahenkten de yararlanıyor. İçinde hep “a, o, u, ı” gibi kalın ünlülerin bulunduğu bir şiir kulağımızda bir uğultu, bir uluma etkisi yapar ve bizi rahatsız eder. Malûmdur ki ince ünlüler dediğimiz “e, i, ö, ü” kulağa hoş gelen seslerdir. Bu şiirde 80 hece mevcuttur; Türkçede her hecede bir ünlü olduğuna göre şiirde 80 ünlü kullanılmıştır. Dranas’ın seçtiği kelimelerde mevcut olan kalın ünlü sayısı sadece 22’dir. Demek ki şairimiz 22’ye karşı 58 ince ünlü kullanarak müzikal etkiyi perçinlemeye çalışmış.

Şimdi tahlilimizin zor kısmına, şiirin içerik özelliklerine geldik.

(Devamı var)




Kısa Şiir Özlü Anlatım (2)
Yazı Sahibi
Erturan Elmas
Erturan Elmas tarafından 23.9.2008 tarihinde eklendi 446 kez okundu.

Etiketler

Yazı İşlemleri

Okuyucu Puanı

Telif Hakkı Uyarısı
Kısa Şiir Özlü Anlatım (2) isimli yazı, Erturan Elmas tarafından 23.09.2008 tarihinde sitemize eklenmiştir. Aksi ispat edilmediği sürece, 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu 81. Maddesi gereği eserin tamamının telif hakları yazara aittir. Herhangi bir şekilde "alıntı olduğu ve hangi yazara ait olduğu" belirtilmeden ve yazarın sitemizdeki sayfasına link vermeden kullanmak hırsızlıkla eşdeğer suçtur. İlgili Kanun gereği Eser sahibi şikayetçi olduğu taktirde cezai müeyyidesi 3 yıldan 6 yıla kadar paraya çevrilemez hapis, 150.000/300.000 YTL ağır para cezasıdır. Yine İnternet yasası gereği de her hangi bir sitede yazıların kullanılması halinde site sahipleri sorumlu olup, sistemlerini Cumhuriyet Savcılıklarının incelemelerine açmak durumundadır. Gelişen teknoloji sayesinde yapılan incelemeler; IP tespiti ve yazının gönderildiği bilgisayarın bulunmasına imkan vermektedir. Şikayet halinde, sitemizin avukatları da konu ile ilgileneceklerdir...


Bu yazıya sadece sitemizin üyeleri yorum yapabilir
Tavsiye Et :
Isminiz ve Soyisminiz :
Tavsiye Edeceginiz E-Posta Adresi :
tebrik Ararat Yıldız yazıyı tebrik etti...
tebrik Mete Yıldız yazıyı tebrik etti...
tebrik Mozan Aras yazıyı tebrik etti...
tebrik Deniz Göktepe yazıyı tebrik etti...
tebrik Birgül Erdoğan yazıyı tebrik etti...
Çiğdem Bekar Abilov yazıyı favori listesine aldı...
Okudum ve kutladım emeğinizi..Selam,saygı...


15.10.2008 tarihinde yorumlandı.

necla hanıma katılıyorum. hele şairlerden şiirler okuyunca yalpalıyorum. saygılarımla


11.10.2008 tarihinde yorumlandı.

Kaleme aldığınız her tahlili incelediğimde özeleştiri yapmaya başlıyorum. Ben gerçekten şiir mi yazıyorum, ya da şiir yazmanın neresindeyim, Vazgeçsem mi diyorum bazen, bazen de daha bilinçli olmaya çalışarak devam mı? Bütün bunları düşündüren yazınız için teşekkürler Hocam. Saygımla.


24.09.2008 tarihinde yorumlandı.

Her bir tahlilde şiirlerle besleniyorum....
saygılar hocam



23.09.2008 tarihinde yorumlandı.

Teşekkür ederiz sitemizde her geçen gün güzel bilgilere ulaşmak bir zevk.


23.09.2008 tarihinde yorumlandı.

Değerli hocam,elinize emeğinize yüreğinize sağlık teşekkür ediyorum paylaşımınız için.


23.09.2008 tarihinde yorumlandı.

güzel bir çalışma olmuş. Kaliteli bir makale okudum nihayet. Tebrik ediyorum.


23.09.2008 tarihinde yorumlandı.

Kendi devrinin en usta şair ve yazarları( Ahmet Hamdi TANPINAR, Yahya KEMAL, Ahmet Haşim, Faruk NAFİZ...) arasından sıyrılıp kendi şiir nizamını arayan özgün bir sanatkarı makalenize konu etmekle isabet buyurmuşsunuz. Geçmişin edebi hatırlarını tam olarak özümsemiş, içinde bulunduğu çevreyle aynileşmiş, mekan- insan kaynaşmasını büyük bir ustalıkla verebilmiş bu usta yazardan günümüz şair ve yazarlarını örnek alabileceği pek çok yön var.Bahsettiğiniz bu eserler gerçekten Türk edebiyatında müstesna bir yere sahiptir. Günümüzün gösterişli aşk şiirlerine taş çıkartacak Serenad''ı yıllar geçse de kalitesinden, sihrinden hiçbir şey kaybetmiyor. Emek verdiğiniz bu yazınızı tebrik ediyorum, hocam.


23.09.2008 tarihinde yorumlandı.

Şiirden anlamayan birisiyim ama bu ikinci okuyuşum. Liseden hatırladığım kelimeler var:)
Bu güzel paylaşım için sağolun.



23.09.2008 tarihinde yorumlandı.

Tahlilerinizdeki tutarlılık ve özen, harcamış olduğunuz emeğin bir göstergesi.Bu aydınlatıcı yazılarınız için kendi adıma teşekkür ediyorum hocam.


23.09.2008 tarihinde yorumlandı.


Kasım
16
R 101 Faciası
Zeynep AkıllıBilimsel Makaleler • 40 kez okundu. • 0 kez yorumlandı.
Kasım
13
Piramitlerin Gücü
Zeynep AkıllıBilimsel Makaleler • 99 kez okundu. • 1 kez yorumlandı.
Kasım
10
James Irwın Kimdir?
Zeynep AkıllıBilimsel Makaleler • 48 kez okundu. • 0 kez yorumlandı.
Kasım
8
Ay A İnişte Kritik Anlar
Zeynep AkıllıBilimsel Makaleler • 83 kez okundu. • 0 kez yorumlandı.
Ekim
21
Yunus`tan Bilmece Gibi Bir Şiir (1)
Erturan ElmasBilimsel Makaleler • 249 kez okundu. • 9 kez yorumlandı.
Ekim
20
Kıt`a
Erturan ElmasKlasik Şiirler • 77 kez okundu. • 6 kez yorumlandı.
Ekim
15
Ses Bayrağımız Vefat Etti
Erturan ElmasToplumsal Makaleler • 185 kez okundu. • 16 kez yorumlandı.
Eylül
24
Kısa Şiir Özlü Anlatım (3)
Erturan ElmasBilimsel Makaleler • 595 kez okundu. • 4 kez yorumlandı.
Eylül
23
Kısa Şiir Özlü Anlatım (2)
Erturan ElmasBilimsel Makaleler • 447 kez okundu. • 10 kez yorumlandı.
Şubat
2
Şiirde Ahenk Öğeleri (5)
Erturan ElmasBilimsel Makaleler • 4874 kez okundu. • 4 kez yorumlandı.
Aralık
25
Çocuklara Okuma Sevgisi Nasıl Kazandırılır
Erturan ElmasEğitim Makaleleri • 3342 kez okundu. • 4 kez yorumlandı.
Ekim
12
Sözcüklerde Anlam Kaymaları (1)
Erturan ElmasBilimsel Makaleler • 2736 kez okundu. • 8 kez yorumlandı.
Aralık
24
Çocuklara Okuma Sevgisi Niçin Kazandırılır
Erturan ElmasEğitim Makaleleri • 2296 kez okundu. • 8 kez yorumlandı.
Aralık
20
Ekol Yaratan Bir Şiir
Erturan ElmasBilimsel Makaleler • 1502 kez okundu. • 6 kez yorumlandı.

Anahtar Kelimeler Kısa Şiir Özlü Anlatım (2), Kısa Şiir Özlü Anlatım (2) makalesi, Kısa Şiir Özlü Anlatım (2) makale, Kısa Şiir Özlü Anlatım (2) nedir?, Kısa Şiir Özlü Anlatım (2) hakkında bilgi, Kısa Şiir Özlü Anlatım (2) makaleleri, Erturan Elmas makaleleri, Kısa nedir, Kısa makalesi, Kısa makaleleri, Şiir nedir, Şiir makalesi, Şiir makaleleri, Özlü nedir, Özlü makalesi, Özlü makaleleri, Anlatım nedir, Anlatım makalesi, Anlatım makaleleri, (2) nedir, (2) makalesi, (2) makaleleri,

edebiyat
Site Menüsü
Hikaye Deneme
Şiir Makale
Yazarlar Ünlü Yazarlar
Yarışmalar Forum
Bazen... Keşke...
Fotoğraflar Günlükler
Nedir... Kimdir...
Edebiyat Atatürk Köşesi


Radyo Yayını ( Playlist Yayını )
Siteden Dinleyin
Winamp Dosyası Media P. Dosyası



ADnet Reklamları

Köşe Yazıları
Ertuğrul Erdoğan
Aldananlardan Olmayın !

Erol Sunat
Laf Demini Almadan Olmaz…

Sezer Nişancı
Teknolojide Zırvalamak

Sponsor Reklamlar
ödev sitesi rottweiler

Diecast Türk

siz de?



Hikayeler    Copyrights © 2000 - 2008 Hikayeler.net | Tüm Hakları Saklıdır          xhtml validcss valid Rss | Künye | İletişim
Text Reklamlar : Loans | Mortgage | Direct TV | Loans | Books | Gazlıgöl | Saat | Videolar Arkadaş Bul