Şinasi Macit ve Diğerleri
ŞİNASİ, MACİT VE DİĞERLERİ
Güzel sanatların en yaygın alanı romandır. Roman yaşamın kurgu ile yeniden oluşturulmasıdır. İnsanoğlu, başkalarının hayatını hep merak etmiştir. Roman ve film kahramanlarıyla kendini özdeşleştirmek, çok farklı yaşam şekilleri simetrisinde kendini bulmak yanında diğer hemcinslerinin yaşamını gözlemlemek için roman ve filmler birebirdir.
İdeal erkek tipindeki küçük değişim ve kaymaları tespit için roman kahramanlarından bazılarının tip ve karakter tahliline bakalım.
Peyami Safa, Fatih-Harbiye romanında kurguyu bir aşk üçgeni üstüne kurmuştur. Şu bildiğimiz aşk üçgeni. Hani Yeşilçam filmlerinin küçümsenen fakir oğlan zengin kız vs kurgusu.
Esas oğlan Şinasi’dir. İdealize edilmiş bir tip. İyi eğitim almış, doğu medeniyetine vakıf ama batıyı yükselten değerleri iyi biliyor. Kültür, sanat, edebiyat hepsi var. Müzikle uğraşıyor. Aileye iyi damat, kızlara koca, ebeveynin gözü arkada kalmaz. Toplumsal sorunları dert edinmiş. Kendisini kurtarmayı değil, ülkesini yüceltmeyi düşünüyor.(Tabii Şinasi bu arada yol ayrımında olan ülkeyi temsil ediyor ama bu ayrı mevzuu)
Aşk üçgeninin diğer ucunda Neriman ve idealize edilmeyen Macit vardır.
Diğer örneğimiz Alev Alatlı’dan. Alatlı, Türk erkeğinin cinsel yaşam grafiğini çizerken dönemin kahraman profilini de veriyor. Yirmi dördünden kırk altı yaşına kadar para kazanmak için uğraşan kahraman, kırk altısından sonra topladığı gücü dışarı vurma çabasına giriyor. Kamuoyunda tanınmak için kulüp başkanı, siyasi parti veya hayır vakfı işleriyle uğraşıyor. Arabasını, arkadaşlarını ve eşini değiştiriyor. Kırkından sonrasıyla ilgili atasözlerimiz burada devreye giriyor.
Türk erkeğinin zamana göre duruşunu bu iki örneği kıyaslayarak tamamlamak yeterli değil mutlaka. Ama idealize edilen erkek tipinin romanlarda nasıl kaymalara uğradığına iyi bir örnek zannımca. Okuyucuya düşen, Türk erkeği hakkında magazin haberleri ve asparagas gazete haberlerinin yanıltıcı propagandasıyla beraber romanlardaki kahraman olarak tip ve karakterleri çizilen Türk erkeğinin gerçek hayatta görüntüsünü keşfetmektir.
Özel Arama
